Φάρσα και τραγωδία

“Ευχαριστώ όλους όσους με γεμίζουν ψέματα
… μου δίνουν τη δύναμη της αλήθειας…”
(Paulo Coelho)
Στους εννιά σχεδόν μήνες που πέρασαν από τις εκλογές του Ιανουαρίου, αυτό που δεν μπορέσαμε να δούμε να γίνεται πολιτική πρακτική και πραγματοποιήσιμη μεταρρυθμιστική κατεύθυνση είναι το “πρώτη φορά αριστερά”, σύνθημα του κόμματος που βγήκε πρώτο στις εκλογές. Είναι αλήθεια βέβαια ότι όλη η ενέργεια της νέας κυβέρνησης, καταναλώθηκε και μάλλον εξαντλήθηκε, στις διαβουλεύσεις για το χρέος με τους “Ευρωπαίους εταίρους” (βάζω και τις δύο λέξεις σε εισαγωγικά, έχοντας πολλές αμφιβολίες για το αν οι συνομιλητές, ενδιαφέρονται για το καλό της Ένωσης και της Ευρώπης).

Έτσι όλη η “αριστερή αγωνιστική” διάθεση αναλώθηκε σε άχρηστες συνομιλίες στο άχρηστο Eurogroup, που σκοπό έχουν να κρατάνε ήσυχους τους Ευρωπαίους πολίτες, πλανώντας πάνω από τα κεφάλια τους το φόβο μην και χαθεί η Ευρωζώνη. Και καμία μεταρρύθμιση, προς το δικαιότερο, δεν έγινε και τα μνημόνια συνέχισαν να συντηρούν όλη την προηγούμενη ανισότητα, απλώς κάπως ξεφουσκωμένη. Όλα όσα έπρεπε να γίνουν και δεν γίνανε, είναι “ευγενής χορηγία” της Ευρωζώνης που τόσο φοβόμαστε μην βρεθούμε απ’ έξω. Όσο ο καιρός περνάει, γίνεται πιο φανερό, ότι οι ελληνικές κυβερνήσεις είναι δευτερεύον πρόβλημα, το κύριο πρόβλημά μας είναι, οι σε εγκληματικό βαθμό λωποδύτες, που κυβερνάνε την Ευρώπη. Σε αυτούς κυρίως, πρέπει να αντιπαρατεθεί η αριστερά, όπου κι αν είναι κρυμμένη.
Τι είναι άραγε αριστερά; Τι είναι, στη ζωή και στη κοινωνία, αριστερό; Τι είναι αριστερή πολιτική; Μην είναι η αριστερή διανόηση και ατέλειωτη θεωρητικολογία που αναδεικνύει μόνο την κατάρτιση και την ικανότητα στην αερολογία του “αριστερού αγωνιστή”. Μην είναι οι επαγγελματίες αριστεροί, βουλευτές, συνδικαλιστές, αρθρογράφοι, κομματικά στελέχη, που ο αγώνας τους έχει πάντα(τυχαία!) μη αριστερά αποτελέσματα για την κοινωνία (και για την τσέπη τους); Μην είναι οι “μπαχαλάκηδες” και οι κουκουλοφόροι που τα σπάνε με τη πρώτη ευκαιρία, που έχουνε “απαγορεύσει” κάθε μαζική λαϊκή διαμαρτυρία, που ο πυρήνας τους είναι έμμισθοι καθοδηγητές και ο “φλοιός” απλώς οργισμένα κορόιδα. Μην είναι τα δημοψηφίσματα χωρίς πραγματικά ερωτήματα, που τίποτα δεν αλλάζουν.

Όλοι και όλα αυτά αποφεύγουν την κύρια υποχρέωση της αριστεράς, να θέτει δηλαδή πραγματικά και πρακτικά αιτήματα βελτίωσης της ζωής του συνόλου των πολιτών. Η “πρώτη φορά αριστερά”(ή αλλιώς “άλλη μια φορά ψέματα”) σήμερα δεν ζητάει τίποτα και για κανέναν, πράγμα πολύ βολικό για τους λίγους που τα παίρνουν όλα.
Το πως έφτασε κάθε λαϊκή απαίτηση, απαίτηση δηλαδή για καλυτέρευση της ζωής του συνόλου, να θεωρείται ύποπτη, μπορούμε να το διακρίνουμε, αν και έγινε πολύ έξυπνα. Η Ελλάδα γνώρισε τον σοσιαλισμό μέσα από ένα καπιταλιστικό νεωτερισμό. Η αρχή έγινε τη δεκαετία του ογδόντα. Και τα δυο συστήματα που κυβερνούσαν τον κόσμο, καπιταλισμός και σοσιαλισμός άρχισαν να “ασθενούν”, αλλά κρύβανε καλά τα συμπτώματα της “ασθένειας”. Ο σοσιαλισμός άντεξε μερικά χρόνια ακόμη και μετά κατέρρευσε.

Όσοι χαρήκαν τότε, τα επόμενα χρόνια κατάλαβαν ότι δεν υπήρχε κανένας λόγος να χαρούν. Ο καπιταλισμός φάνηκε πιο ευέλικτος, βρήκε “φάρμακο”, ώστε να “τη βγάλει” δυο τρεις δεκαετίες ακόμη. Το “φάρμακο” ήταν η χρηματοπιστωτική φούσκα και όπως πολλά φάρμακα, αντιμετώπιζε τα συμπτώματα και όχι την ασθένεια. Τα φουσκωμένα χρήματα, στη χώρα μας, ονομάστηκαν επιδοτήσεις, εξωτερικά δάνεια, επενδύσεις κ.λ.π., μοιράστηκαν “σοσιαλιστικά”, αλλά δημιούργησαν καπιταλιστικά χρέη. Ο “σοσιαλισμός” έκανε πλουσιότερους τους ήδη πλούσιους και κάποιους λίγους “σοσιαλιστές” και χρέωνε όλους τους άλλους. Ότι ονομάστηκε “κοινωνική πολιτική” γινόταν με τελικό σκοπό να αυξήσει το χρέος, αλλιώς δεν γινόταν καθόλου. Το δημόσιο “φούσκωσε”, μισθοί και συντάξεις επίσης και οτιδήποτε μπορούσε να “φουσκώσει” δημιουργώντας χρέος, ”φούσκωσε” κι αυτό. Επειδή εισόδημα επιτρεπόταν να έχουν μόνο λίγοι(αυτοί που είχαν πριν δηλαδή και μερικοί νέοι “συνεργάτες”) στους υπόλοιπους επετράπη να λαμβάνουν επιδοτήσεις (υπό την προϋπόθεση ότι θα “φούσκωναν” καλλιεργούμενες εκτάσεις και εκτρεφόμενα ζώα, αλλιώς έπαιρνες ψίχουλα ή τίποτα) οι οποίες εξελίχθηκαν σε δάνεια (υπό την προϋπόθεση ότι θα ήσουν μονίμως δανειζόμενος). Έτσι, στην Ελλάδα ονομάστηκε “πρώτη φορά σοσιαλισμός” (“αλλαγή” το λέγαμε τότε), η χειρότερη μορφή του καπιταλισμού (μέχρι τώρα), ο χρηματοπιστωτικός καπιταλισμός. Αργότερα, από τον πολύ “σοσιαλισμό”, η χώρα θα ανακηρυσσόταν ως η “τελευταία σοβιετική δημοκρατία”. Θα ήταν η μόνη “σοβιετική δημοκρατία” που ιδιώτες υπήκοοί της είχαν σε καταθέσεις και περιουσία στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, ποσά πολλαπλάσια του τεράστιου εξωτερικού της χρέους, αλλά αυτό δεν εμπόδισε την ανακήρυξη. Έτσι, όταν ακούει κανείς σήμερα τη λέξη σοσιαλισμός, του έρχονται στο μυαλό, υπεράριθμοι δημόσιοι υπάλληλοι, χρυσοπληρωμένοι συνδικαλιστές, σπάταλο και άχρηστο δημόσιο, ρουσφέτι και κομματικός μηχανισμός.

Το ότι τίποτε από όλα αυτά δεν θα υπήρχε (τουλάχιστον όχι σε αυτό το βαθμό) αν δεν έπρεπε τράπεζες και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα(που δεν παράγουν τίποτα άλλο παρά μόνο χρέη)να κερδίζουν δισεκατομμύρια αυτό είναι κάτι που δεν απασχολεί τη σκέψη.. Συγγνώμη, αλλά το να χρεώνεις λαούς με τεράστια χρέη από τα οποία κερδίζουν λίγοι, δεν είναι σίγουρα σοσιαλισμός, λέγεται χρηματοπιστωτικός καπιταλισμός (η σωστή φράση είναι: καρακαπιταλισμός του κερατά!). Στις άλλες χώρες δεν ξέρω πως ονομάστηκε η φούσκα, είχε όμως το ίδιο αποτέλεσμα, ένα θεόρατο χρέος.
Κατέρρευσε τότε λοιπόν, ο “χλωμά υπαρκτός” σοσιαλισμός, ενώ ο αναμφίβολα υπαρκτός καπιταλισμός στηρίχθηκε στα προσωρινά δεκανίκια της χρηματοπιστωτικής φούσκας κι έφθασε μέχρι της μέρες μας. Το “φάρμακο” κάλυψε τα συμπτώματα, αλλά δεν θεράπευσε την αρρώστια. Σήμερα και αυτό το σύστημα καταρρέει και η μόνη του ελπίδα να διασωθεί είναι μια “επιστροφή στις ρίζες”, στον παλιό “καλό” και σίγουρο καπιταλισμό των σκλάβων και των δουλοπάροικων. Η χρηματοπιστωτική φούσκα έβαλε την αλυσίδα γύρω από τον λαιμό των λαών, τώρα θα βάλουν και το λουκέτο.

Με “λαιμαριά” το χρέος οι πολλοί φτωχότεροι θα τραβάνε το αλέτρι που θα παράγει τον πλούτο των λίγων πλούσιων(για τους νεότερους: λαιμαριά είναι αυτό που βάζανε στο λαιμό του ζώου για να τραβάει το αλέτρι).
Λένε πως η ιστορία επαναλαμβάνεται μία φορά ως φάρσα και μία ως τραγωδία. Αυτό που μάλλον συνέβη στη χώρα μας, είναι ότι αυτό που τη δεκαετία του ογδόντα άρχισε ως φάρσα, τελειώνει σήμερα ως τραγωδία. Η “πρώτη φορά σοσιαλισμός” ήταν ό,τι έπρεπε για τη διαχείριση της φάρσας, η “πρώτη φορά αριστερά” ήρθε κουτί για τη διαχείριση της τραγωδίας.
Εκτός από τους ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ και πολλοί από εμάς που δεν τον ψηφίσαμε γιατί ξέραμε ότι έλεγε ψέματα, είχαμε μια κρυφή(πολύ κρυφή)ελπίδα ότι κάποια λίγα πράγματα προς την κατεύθυνση της κοινωνικής δικαιοσύνης θα γινόταν, πως κάποια ψήγματα πολιτικής, που να δικαιολογούν το αριστερά στον τίτλο θα βλέπαμε. Δεν έγινε τίποτα, η προϋπάρχουσα ανισότητα όχι μόνο δεν αμβλύνθηκε, αλλά γίνεται χειρότερη, ο μηχανισμός που καταχρέωνε τη χώρα συνεχίζει να αντιμετωπίζεται προνομιακά, σε βάρος όλων των άλλων. Όσοι χαίρονται, που η σημερινή κυβέρνηση δεν έκανε τίποτα διαφορετικό από τις προηγούμενες και δεν ανήκουν στους λίγους προνομιούχους, σύντομα θα καταλάβουν πως δεν είχαν κανένα λόγο να χαρούν. Όπως γνωρίσαμε τον σοσιαλισμό ως φάρσα, τώρα νιώθουμε την αριστερά ως τραγωδία.

Μ.Β.

έντυπη έκδοση 206 Πέμπτη 19/11/2015 Ακολουθήστε το e-maistros.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις