Πολιτική αποτίμηση των αλλαγών στη διοίκηση του Δήμου Αμφιλοχίας

«Η Αυτοδιοίκηση δεν κρίνεται από δηλώσεις προθέσεων.Κρίνεται από αποφάσεις, πράξεις και αποτελέσματα και είτε αλλάζει στην πράξη, είτε περιορίζεται στη διαχείριση της φθοράς της».
Η ανακοίνωση των νέου διοικητικού σχήματος του δήμου Αμφιλοχίας ολοκληρώνει έναν κύκλο που άνοιξε μετά την παραίτησή μου από τη θέση του Αντιδημάρχου.
Οφείλω, πρώτα απ’ όλα, να συγχαρώ τους συναδέλφους που ανέλαβαν καθήκοντα αντιδημάρχων και να τους ευχηθώ ειλικρινά καλή επιτυχία στο έργο τους. Πρόκειται για αιρετούς με ικανότητες, οι οποίοι θα κριθούν, όπως όλοι μας, από το αποτέλεσμα.
Ταυτόχρονα, όμως, οφείλω να είμαι απολύτως καθαρός απέναντι στους δημότες.Οι αλλαγές που ανακοινώθηκαν δεν συνιστούν πολιτική ή διοικητική τομή. Καλύφθηκε η θέση του Αντιδημάρχου Οικονομικών μετά την παραίτησή μου και πραγματοποιήθηκαν ορισμένες εσωτερικές ανακατανομές αρμοδιοτήτων, οι οποίες, όμως, δεν αντιμετωπίζουν τις πραγματικές παθογένειες της διοίκησης.
Αντιθέτως, σε κρίσιμους τομείς, οι αλλαγές αυτές εκλαμβάνονται περισσότερο ως μετακύλιση ευθυνών για διαχειριστικές αποτυχίες του προηγούμενου διαστήματος, παρά ως προσπάθεια ουσιαστικής διόρθωσης.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της διαχείρισης της ύδρευσης, ενός τομέα με σοβαρά και διαρκή προβλήματα, χωρίς μέχρι σήμερα να έχει υπάρξει απολογισμός, ανάληψη ευθυνών ή συγκεκριμένο σχέδιο εξυγίανσης.
Παράλληλα, δεν υπήρξε καμία θεσμική πρωτοβουλία για τον σαφή επαναπροσδιορισμό των αρμοδιοτήτων του Γενικού Γραμματέα, ώστε αυτές να περιοριστούν στα προβλεπόμενα από τον νόμο καθήκοντα του συντονισμού των υπηρεσιών και της παρακολούθησης της υλοποίησης των πολιτικών αποφάσεων των αιρετών οργάνων.
Αντιθέτως, διατηρείται ένα διοικητικό μοντέλο στο οποίο ο ρόλος του Γενικού Γραμματέα εμφανίζεται, σε κρίσιμες περιπτώσεις, να υπερβαίνει τον θεσμικό του χαρακτήρα, αλλοιώνοντας την πολιτική ιεραρχία και θολώνοντας τις γραμμές ευθύνης.
Υπό αυτές τις συνθήκες, το υφιστάμενο σύστημα διοίκησης και λήψης αποφάσεων του Δήμου παραμένει ουσιαστικά ανέγγιχτο, αναπαράγοντας τις ίδιες δομές και πρακτικές που οδήγησαν στη σημερινή κατάσταση.
Οι ίδιοι μηχανισμοί, οι ίδιες ισορροπίες, οι ίδιες πρακτικές που εδώ και χρόνια κρατούν τον Δήμο στάσιμο, συνεχίζουν να καθορίζουν τη λειτουργία του.
Αυτό σημαίνει ένα πράγμα, οι αλλαγές δεν έγιναν για να αλλάξει η πορεία του Δήμου, αλλά για να θολώσουν τα νερά, να δημιουργηθεί εικόνα κινητικότητας και να συνεχιστεί, για τα επόμενα τρία χρόνια, η λογική της απλής διαχείρισης.
Αν πράγματι υπάρχει πρόθεση ουσιαστικής αλλαγής, τότε ο Δήμαρχος οφείλει, εκτός των άλλων, να δρομολογήσει όσα μέχρι τώρα είτε δεν είχε τη βούληση είτε το σύστημα δεν του επέτρεψε.
Ουσιαστικά ζητήματα διοίκησης, τα οποία παραμένουν ανοιχτά και επιβαρύνουν τη λειτουργία και τα οικονομικά του Δήμου:
Η λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων για την εισπραξιμότητα των δημοτικών εσόδων και τη διαχείριση των ληξιπρόθεσμων οφειλών, ώστε ο Δήμος να σταματήσει να καλύπτει λειτουργικές ανάγκες με πόρους που προορίζονται για άλλους σκοπούς. (Να δοθούν στη δημοσιότητα ώστε να γνωρίζουν οι δημότες μας πόσα εκατομμύρια είναι οι οφειλές, πόσοι από τους περίπου 12.000 δημότες πληρώνουν, γιατί δυο χρόνια δεν έχουν γίνει όλα όσα ο νόμος ορίζει; Πόσο έντιμο είναι να λειτουργούμε σε βάρος των καλοπληρωτών);
Η δημιουργία δημοτικής αποθήκης και η εγκαθίδρυση μηχανισμού ελέγχου στις προμήθειες, ώστε να υπάρχει πλήρης εικόνα αποθεμάτων, πραγματικών αναγκών και δαπανών και να πάψει η λειτουργία χωρίς εσωτερικές δικλίδες ασφαλείας, που δημιουργεί υπόνοιες κακής διαχείρισης και υπονομεύει τη διαφάνεια. (Γιατί είμαστε από τους ελάχιστους αν όχι μοναδικός δήμος που το Τμήμα Προμηθειών ανήκει παραδόξως στην …Τεχνική Υπηρεσία και όχι στις οικονομικές υπηρεσίες; ποιον εξυπηρετεί);
Έλεγχος όλων των δαπανών σε καύσιμα, συντηρήσεις οχημάτων, αντλιοστάσια, αναλώσιμα κοκ (Ας εξηγήσουν στους δημότες μας γιατί ενώ έχουμε πληρώσει για την αγορά gps, δεν χρησιμοποιήθηκαν ποτέ στα οχήματα του δήμου. Άραγε γιατί; ποιους δεν βολεύει; Σίγουρα όχι τους δημότες μας. Γιατί δεν έγινε γραφείο κίνησης για έλεγχο καυσίμων, κάρτα καυσίμου για κάθε όχημα, καταγραφές χιλιομέτρων, έλεγχος λιπαντικών, συντηρήσεις οχημάτων κοκ.; ποιους δεν βολεύει);
Η αναδιοργάνωση του προσωπικού με σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων, αντικειμενικά κριτήρια και λειτουργική ιεραρχία, καθώς και διαρκής διοικητικός έλεγχος ώστε να τερματιστεί η σημερινή κατάσταση ασάφειας και αναποτελεσματικότητας.(Πληρώσαμε τους καρταναγνώστες για την προσέλευση και αποχώρηση του προσωπικού, δεν μπήκαν ποτέ. Παρουσιολόγιο στον δήμο …δεν υπάρχει, όπως εγγράφως ομολογεί στέλεχος του δήμου, αλλά η μισθοδοσία και οι υπερωρίες καταβάλλονται. Οι δημότες μας φυσικά και γνωρίζουν ποια είναι η κατάσταση και έχουν επανειλημμένα εκφράσει παράπονα αλλά και αυτό μπήκε κάτω απ´ το χαλί).
Ο επικαιροποιημένος Οργανισμός Εσωτερικής Υπηρεσίας, ο οποίος, παρά τις επανειλημμένες επισημάνσεις και τις δεσμεύσεις της ίδιας της διοίκησης, εξακολουθεί να μην προχωρά. Είμαστε απο τους ελάχιστους, αν όχι μοναδικός δήμος που δεν έχει…διευθυντές. Ποιους εξυπηρετεί; Σίγουρα όχι τους εργαζόμενους που το έχουν ζητήσει επανειλημμένα αλλά αυτούς που δεν τους βολεύει η σαφής ιεραρχία και η κατανομή αρμοδιοτήτων και ευθυνών.
Ο συστηματικός διοικητικός και οικονομικός έλεγχος, προκειμένου να διασφαλίζεται η εφαρμογή της νομιμότητας και να περιορίζονται ζημίες σε βάρος του Δήμου και, τελικά, των δημοτών. Γιατί δεν έχει δημιουργηθεί ακόμη τμήμα εσωτερικού ελέγχου όπως ο νόμος ορίζει και επιβάλλει; Έχει να κάνει και αυτό με το …βατικανό λήψης αποφάσεων;
Τα παραπάνω είναι μόνο μερικά από αυτά που προσπάθησα, τόσο σε συναντήσεις όσο και γραπτώς, να τα καταστήσω πλειοψηφούσα άποψη και να δρομολογηθούν.Αφορούν την καθημερινή λειτουργία του Δήμου και έχουν άμεσες οικονομικές και θεσμικές συνέπειες.
Δυστυχώς, με κύρια ευθύνη του Δημάρχου αλλά και του κλειστού συστήματος διοίκησης που έχει επιλέξει να λειτουργεί, δεν προχώρησαν.
Η μη αντιμετώπισή τους δεν αποτελεί ουδέτερη στάση.
Είναι συνειδητή επιλογή, με πολιτικό, οικονομικό και διοικητικό κόστος, για το οποίο την ευθύνη φέρει προσωπικά ο Δήμαρχος και το κλειστό σύστημα διοίκησης που διαμόρφωσε και διατηρεί.
Το προηγούμενο διάστημα, περιοδεύοντας στα χωριά και συνομιλώντας με πολίτες που ζητούσαν ριζικές αλλαγές, ο Δήμαρχος επαναλάμβανε ότι «δεν έχει πάγκο», απαξιώνοντας με αυτόν τον τρόπο όλους τους δημοτικούς συμβούλους που εκλέχτηκαν μαζί του. Η σημερινή εικόνα και οι δηλώσεις του αυτοδιαψεύδουν πλήρως αυτόν τον ισχυρισμό.
Όμως, αποδεικνύεται πως για άλλη μια φορά ο πραγματικός στόχος ήταν η συντήρηση ενός κλειστού συστήματος που τον κρατά εγκλωβισμένο, χωρίς πραγματικό βαθμό ελευθερίας στη λήψη αποφάσεων. Δεν επρόκειτο, λοιπόν, για έλλειψη προσώπων. Επρόκειτο για έλλειψη πολιτικής βούλησης να σπάσει ένα σύστημα που δεν επιτρέπει στον Δήμο να πάει μπροστά.
Και πώς θα μπορούσε να το σπάσει, άλλωστε, όταν αυτό το ίδιο σύστημα είναι που:
διαμόρφωσε τη νέα διοίκηση,
καθόρισε τις ισορροπίες της,
και προδιαγράφει το μέλλον της;
Σε αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος του Δημάρχου περιορίζεται όλο και περισσότερο στην επικοινωνιακή διαχείριση, ενώ η ουσία της διοίκησης παραμένει εγκλωβισμένη σε παγιωμένες εξαρτήσεις.
Αυτό δεν είναι μεταρρύθμιση. Είναι αναπαραγωγή του προβλήματος.
Σε ό,τι με αφορά, η παραίτησή μου από τη θέση του Αντιδημάρχου δεν υπήρξε πράξη αποστασιοποίησης ούτε άρνησης ευθύνης. Ήταν πράξη ανάληψης ευθύνης.
Γιατί ευθύνη δεν σημαίνει μόνο να λες ότι «αναλαμβάνεις το κόστος».
Σημαίνει να επιμένεις θεσμικά όταν βλέπεις ότι κρίσιμα ζητήματα διοίκησης, οργάνωσης και οικονομικής λειτουργίας του Δήμου δεν αντιμετωπίζονται, παρά τις επανειλημμένες επισημάνσεις.
Η διαφωνία μου δεν αφορούσε πρόσωπα.
Αφορούσε τον τρόπο διοίκησης, τη λειτουργία των υπηρεσιών και την απουσία δομικών αποφάσεων που θα έδιναν στον Δήμο σταθερότητα, διαφάνεια και προοπτική.
Όταν η ευθύνη περιορίζεται στη ρητορική και δεν μεταφράζεται σε διοικητικές πράξεις, τότε η παραμονή σε μια θέση δεν υπηρετεί ούτε τον θεσμό ούτε τους δημότες.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, η αποχώρηση είναι πιο έντιμη από τη σιωπηρή ανοχή.
Σέβομαι απόλυτα τους εργαζόμενους του Δήμου και τους αιρετούς συναδέλφους μου. Ακριβώς γι’ αυτό θεωρώ ότι η πολιτική ευθύνη πρέπει να ασκείται στην κορυφή και να μη μετακυλίεται προς τα κάτω.
Ο Δήμος μας δεν έχει ανάγκη από επικοινωνιακές αναδιατάξεις.
Έχει ανάγκη από θεσμική τόλμη, σύγκρουση με τις παθογένειες και το κακό παρελθόν, καθαρές αποφάσεις.
Από τη θέση του δημοτικού συμβούλου θα συνεχίσω να ασκώ θεσμικό έλεγχο, να καταθέτω τεκμηριωμένες προτάσεις και να παρεμβαίνω όπου θεωρώ ότι διακυβεύεται η χρηστή διοίκηση και το συμφέρον του Δήμου.
Η Αυτοδιοίκηση δεν κρίνεται από δηλώσεις προθέσεων. Κρίνεται από αποφάσεις, πράξεις και αποτελέσματα και είτε αλλάζει στην πράξη, είτε περιορίζεται στη διαχείριση της φθοράς της.

Φούκας Δημήτρης
Δημοτικός Σύμβουλος Δήμου Αμφιλοχίας

ΥΓ1. Προφανώς επειδή τα λεγόμενά μου ενόχλησαν κάποιους, μεταξύ αυτών και τον «μέντορα», να πω το αυτονόητο:Η επικοινωνία μέσω των κοινωνικών δικτύων γίνεται αποκλειστικά για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν υποκαθιστά τις προβλεπόμενες υπηρεσιακές διαδικασίες…
ΥΓ2. Δήμαρχε εσύ ξέρεις πως με τις συμβουλές του «μέντορα», αρχές της θητείας, παραλίγο να οδηγηθούν σε ακύρωση όλες οι αποφάσεις, όταν ο Γενικός Γραμματέας παρέμενε και δημοτικός σύμβουλος για αρκετό χρονικό διάστημα…σταμάτα να δίνεις λοιπόν συμβουλές και ξεκίνα το διάβασμα…γιατί για αδιάβαστο σε λογαριάζει το σύστημα…