Οι 27 Αυτόχθονες και Ετερόχθονες ψηφοφόροι της Κομποθέκνας Αιτωλοακαρνανίας, στις βουλευτικές εκλογές του 1844

Οι 27 Αυτόχθονες και Ετερόχθονες ψηφοφόροι της Κομποθέκνας Αιτωλοακαρνανίας, στις βουλευτικές εκλογές του 1844

 

‘γράφει ο Κατσικαρέλης Μιχήλ, Ιστορικός”.

Οι 27 Αυτόχθονες και Ετερόχθονες ψηφοφόροι της Κομποθέκνας Αιτωλοακαρνανίας, στις βουλευτικές εκλογές του 1844. Ονόματα και επώνυμα μέσα από τα Γενικά Αρχεία του Κράτους(Γ.Α.Κ.).

Οι πρώτες Βουλευτικές Εκλογές της Ελλάς διεξήχθησαν το 1844 μετά την Επανάσταση της 3η Σεπτεμβρίου του 1843. Το έτος αυτό(1844) δόθηκε στον Ελληνικό λαό το πρώτο του Σύνταγμα. Με το Σύνταγμα αυτό οι Αυτόχθονες που ήταν πρωτεργάτες και είχαν πολεμήσει στο Πόλεμο της Ανεξαρτησίας το 21 κατάφεραν να παραγκωνίσουν τους Ετερόχθονες, οι οποίοι απέκτησαν πολιτικά και δημόσια αξιώματα, ερχόμενοι στην Ελλάδα μετά την απελευθέρωση. Στις εκλογές του 1844, με συνολική διάρκεια 6 μηνών, θα ψήφιζαν για 1η φορά οι άρρενες κάτοικοι από 25 ετών και πάνω, που διέθεταν «ιδιοκτησίαν τινά εντός της επαρχίας ή εξασκούντας εν αυτώ οιονδήποτε επάγγελμα ή ανεξάρτητον επιτήδευμα».

Ο πολιτικός Ιωάννης Κωλέττης(1774-1847)που επικράτησε στις βουλευτικές εκλογές του 1844. Πηγή: Εθνικό και Ιστορικό Μουσείο

 

Με εγκύκλιο του Υπουργείου Εσωτερικών, οι τοπικές αρχές συνέταξαν τους εκλογικούς καταλόγους του δήμου Αμβρακίας Βάλτου Αιτ/ας, χωρίν(χωριό) του οποίου αποτελούσε η Κομποθέκνα(σημερινός οικισμός Κομποθέκλα Κεχρινιάς), όπως αναφέρεται σε αυτούς. Πρόκειται για 27 άνδρες των οποίων αναφέρονται χαρακτηριστικά όπως όνομα και επώνυμο, ηλικία, Αυτόχθονες ή όχι στο χωριό, πόσα χρόνια ζούσαν σε αυτό και εάν ήταν «Ιδιοκτήτες»(ενοικιαστές) ή Κτηματίες(ιδιοκτήτες γης). Τα ονόματα αυτά διασώθηκαν μέσα από το Αρχείο του Υπουργείου Εσωτερικών που πλέον βρίσκεται στα ΓΑΚ(Κεντρική Υπηρεσία) και είναι τα κάτωθι :

1)Kώστας Αρσένης, 65 ετών, Αυτόχθων, Κτηματίας.
2)Νικόλαος Αρσένης, 30 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
3)Γεώργιος Αρσένης, 50 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
4)Δημήτριος Αρσένης, 45 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
5)Γεώργιος Κατσικαρέλης, 45 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
6)Δημήτριος Θεοδωράκης, 60 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
7)Γεώργιος Θεοδωράκης, 45 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
8)Νικόλαος Κουλσόρας, 30 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
9)Ασ…(δυσανάγνωστο στο πρωτότυπο κείμενο…) Χρηστίνας 38 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
10)Κολιός Χρηστίνας, 30 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
11)Χρήστος Παπακωσταντίνου, 36 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
12)Μήτσου Αρσένης, 30 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
13)Γεώργιος Καλαβρέλου, 30 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
14)Γεώργιος Ασημάκης, 28 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
15)Σταμάτης Αρσένης, 27 ετών, Αυτόχθων, Γεωργός.
16)Αναγνώστης Αρσένης, 26 ετών, Αυτόχθων, Κτηματίας.
17)Θωμάς Κτίστης, 50 ετών, Αυτόχθων, Κτηματίας.
18)Γεώργιος Δημητρίου, 40 ετών,Ετερόχθων,11 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
19)Παναγιώτης Δημητρίου, 42 ετών, Ετερόχθων, 11 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
20)Αργύρης Δημητρίου, 47 ετών, Ετερόχθων, 11 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
21)Χρήστος Μπακαρός, 60 ετών, Ετερόχθων, 11 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
22)Χριστόδουλος Μπακογιάννης, 30 ετών, Ετερόχθων, 3 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
23)Ιωάννης Τσαγκαρούναβλος, 55 ετών, Ετερόχθων, 6 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
24)Κωνσταντίνος Τσαγκαρούναβλος, 32 ετών, Ετερόχθων, 6 χρόνια στο χωριό , Ποιμήν.
25)Ηλίας Κουστίσης, 27 ετών, Ετερόχθων, 2 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
26)Δημήτριος Κουργιάνος, 28 ετών, Ετερόχθων, 8 χρόνια στο χωριό, Ποιμήν.
27)Γεώργιος Θοδωράκης, 27 ετών, Αυτόχθων, Κτηματίας.
Τα παραπάνω χαρακτηριστικά παρέχουν την εικόνα όπου το κράτος κοινωνικά αλλά και πολιτικά κατανοούσε το κοινωνικό και πολιτικό προφίλ του κάθε ψηφοφόρου του.
Όπως εύλογα παρατηρεί κανείς, στην Κομποθέκνα της εποχής οι περισσότεροι ψηφοφόροι είναι Αυτόχθονες. Συγκεκριμένα 18 από τους 27 δηλαδή το 66%, ζούσαν στο χωριό κατά την διάρκεια της Επανάστασης (1821-29). Οι Ετερόχθονες της Κομποθέκνας ήταν 9 από τους 27, δηλαδή το 33%. Τέσσερις από τους Ετερόχθονες είχαν έρθει στο χωριό 11 χρόνια πριν, μόνος ένας πριν 8 χρόνια, δύο πριν από 6 χρόνια, ένας πριν από τρία και ένα άτομο είχε αφιχθεί πριν από 2 χρόνια. Οι Ετερόχθονες μάλιστα εμφανίζονται σχεδόν όλοι σαν ποιμένες στο επάγγελμα ενώ μόνο ένας(Θωμάς Κουργιάνος) δηλώνεται ως Αγροφύλακας αφού με το Β.Διάταγμα της 31ης Δεκεμβρίου του 1836 ιδρύθηκε το Σώμα της Αγροφυλακής. Το σχετικά μεγάλο ποσοστό Ετερόχθονων ή Επίλυδων, όπως αναφέρονται στην βιβλιογραφία της εποχής, οφείλεται κατά κύριο λόγο στις μεγάλες ανακατατάξεις πληθυσμών λόγο μεγάλων καταστροφών της γεωργικής παραγωγής από τον πρόσφατο πόλεμο(Επανάσταση). Τα όμοια επώνυμα δηλώνουν ίσως συγγενείς, πιθανότατα όμως τα επώνυμα που είναι μόνα στον κατάλογο υποδηλώνουν άτομα ξεριζωμένα από την πατρίδα τους.
Από τους δεκαοχτώ Αυτόχθονες οι δεκατέσσερις χαρακτηρίζονται ως Γεωργοί ενώ τέσσερις ως Κτηματίες. Σύμφωνα με την πολιτική της Οθωνικής Βασιλείας η γη δεν ιδιωτικοποιούνταν εύκολα, αλλά νοικιαζόταν σε άμεσους καλλιεργητές. Ο όρος λοιπόν «Γεωργός» δηλώνει τους μικρούς καλλιεργητές που νοικιάζουν την γη τους από το κράτος. Από την άλλη με τον όρο «Κτηματίας» χαρακτηρίζονταν οι λίγοι ακόμα ιδιοκτήτες γης που φέρονται ως άμεσοι ιδιοκτήτες γης. Ας μην ξεχνάμε ότι η Ελλάς της περιόδου και για πολλά χρόνια ακόμα ήταν χώρα κατά βάση γεωργική. Έτσι λοιπόν δεν είναι τυχαίο ότι στους εκλογικούς καταλόγους η ιδιοκτησία γης είναι βασικό κοινωνικό κριτήριο.
Τα όρια ηλικίας των Αυτόχθονων και Ετερόχθονων κυμαίνονται των πρώτων από 27 έως 65 έτη με γηραιότερο τον Κώστα Αρσένη(γεννημένος το 1779!) ενώ των δεύτερων από 27 έως 60 με γηραιότερο τον Χρήστο Μακκαρό. Τα αναφερόμενα στοιχεία δεν μας επέτρεψαν να αναπαραστήσουμε τον ακριβή αριθμό των κατοίκων του χωριού και άρα την οικογενειακή τους κατάστασης. Ενδεικτικά πάντως αναφέρουμε ότι στην Απογραφή του 1889, 44 χρόνια αργότερα, ο πληθυσμός της Κομποθέκνας είναι στα 122 άτομα.

Πηγή
Συλλογή Λαδά(ΓΑΚ Κεντρική Υπηρεσία), Τμήμα 1ο, Μέρος 2o: Eκλογικά Έγγραφα, Φάκελος 6ος,Υποφάκελος 1ος: Eκλογικά Δήμου Αμβρακίας, 1844.

Share

Αφήστε ένα σχόλιο

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*