«Είσαι άθλιος, δειλό ανθρωπάκι»

«Είσαι άθλιος, δειλό ανθρωπάκι»

Γράφει ο Χρήστος Α. Τούμπουρος
Μαθαίναμε και πώς δεν μαθαίναμε, εκεί που μαθαίναμε πως ο Πολιτικός Λόγος χαρακτηρίζεται από λογική επιχειρηματολογία και χρησιμοποιεί ως μέσα πειθούς την επίκληση στη λογική και την αυθεντία. Ενίοτε διακρίνεται και από συναισθηματική φόρτιση. Πόσους, μα πόσους δεν είδαμε να δακρύζουν και να ρακομανούν. Αυτά και τόσα άλλα. Τίγκα σε υποσχέσεις, παραπειστικές, -όχι πάντως εκβιαστικές μέθοδοι- λεκτικοί πλεονασμοί, έως και λεκτικός πληθωρισμός και πάει λέγοντας. Πολλές φορές ο πολιτικός λόγος εμπεριέχει μια ακατάπαυστη φλυαρία που σούρχεται «να πάρεις τα πλάια». Να προλάβεις όμως να τους ψηφίσεις και μετά πάρε όχι μόνο τα πλάια, αλλά και τα καταράχια και γκιλίσου μαζί με τα ασβούδια. Είπαμε. Την ψήφο θέλουμε.
Άλλαξαν τα πράγματα. Οι πολιτικοί και οι πολιτευόμενοι δεν μιλούν. Φωτογραφίζονται. Βάλε από δω φλας, βγάλει άλλη μία να την ανεβάσουμε, και μερικές άλλες να τις σχολιάσουν αυτοί που θα τις σχολιάσουν, ντόρος να γίνεται και σιαλακάς να ακούγεται. Να μας δούνε, όχι να μας ακούσουν, γιατί ενίοτε απολάμε κάτι στοκιές άλλο πράμα που κοντεύουν να βουλώσουν τα αυτιά τους, όσοι βέβαια είχαν την υπομονή να τους ακούσουν. Άλλαξαν οι νόμοι. Δεν μιλάμε για πολιτικό λόγο, αλλά για το γεγονός ότι η πολιτική γίνεται δια της φωτογραφίσεως και μόνον. Μόστρα, επιφάνεια. Όλες τις ημέρες του χρόνου έχουμε αποκριές!
Και εκεί που ξέραμε πως ο πολιτικός λόγος ταυτίστηκε με την φωτογραφία εσχάτως άλλαξαν τα πράγματα. Άρχισε ένα υβρεολόγιο, ανεπανάληπτο και ακαπίστρωτο. «Είσαι άθλιος, δειλό ανθρωπάκι». Τάδε εγράφησαν σε μέσο δικτύωσης από πολιτικό και αφορούσαν το πρόσωπο άλλου πολιτικού. Ο άθλιος, δεν ξέρω αν διάβασε ο εν λόγω κύριος πολιτικός το αριστούργημα του Βίκτορα Ουγκώ «Οι άθλιοι», δεν ξέρω, αν γνώριζε και τη σημασία της λέξης άθλιος, πάντως αυτός το εκσφενδόνισε εναντίον του πολιτικού αντιπάλου του και σκότωσε κυριολεκτικά τον πολιτικό λόγο, το ύφος και το ήθος της πολιτικής και την σοβαρότητα κάθε πολιτικού ανδρός, για να μην πούμε κάθε έννοια πολιτικής ηθικής.
Άθλιος είναι αυτός που προκαλεί αρνητικά συναισθήματα, απόρριψης, αποστροφής, αποφοράς και απέχθειας. Πολύ κακός άνθρωπος και συνεπώς δυσάρεστος. «Όξω από δω παλιοζλάπ’, άθλιε άνθρωπε» που θα έλεγαν και οι Τζουμερκιώτες. Και αυτή η αθλιότης προέρχεται είτε εκ του χαρακτήρος είτε από την οικονομική του κατάσταση ή από τις συνθήκες διαβίωσής του. Στην Τζουμερκιώτικη λαλιά το επίθετο κυριαρχείται με τις λέξεις αζάπωτος, ακαζάντιστος, τζερεμές (άδικο πρόστιμο, ζημιά και μεταφορικά άχρηστος άνθρωπος, τεμπέλης, κοπρίτης, τιποτένιος).
Και καλά όλα αυτά. Είναι άδικο και ασφαλώς στον πολιτικό λόγο να εκτοξεύονται τέτοια γλωσσικά βλήματα. Το απύλωτο στόμα, δημιουργεί οπωσδήποτε αρνητική πραγματικότητα που συνδαυλίζει την ένταση, την αγριάδα και την επιθετικότητα. Κατά συνέπεια η πολιτική ζωή μοιάζει, πλέον ακριβώς με όσα είπε ο μυλωνάς επί μεγάλης καταστροφής, όταν κατέβασε το ποτάμι και του κατέστρεψε το βιος. «Βρήκα το μύλο χάρβαλο και το νερό κομμένο». Η πολιτική συντάσσεται με κανόνες και προωθεί αξίες και ιδανικά. Διαφορετικά οι ακαπίστρωτες συμπεριφορές και ο αΐγγλωτος λεκτικός «τραμπουκισμός» αποτελειώνουν κάθε έννοια πολιτικού στοχασμού και ηθικής πραγματικότητας. Και ας το καταλάβουμε καλά. Η δύναμη της γλώσσας είναι απεριόριστη.
Η αμετροεπής χρήση της γλώσσας ταυτίζεται με «το θαυμασμό στη δύναμη». Τη δύναμη του ισχυρού, του δυνατού, του οικονομημένου, του αζάπωτου. Κάπως έτσι εκτρέφονται και τα εκτρώματα που θέλουν με τα μπράτσα τους να αντικαταστήσουν νόμους και θεσμούς και να επιβάλουν αυτοί το νόμο… Αυτοί με τα μπράτσα. Εδώ με τη γλώσσα…

Share

Αφήστε ένα σχόλιο

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*